Zandgronden zijn kwetsbaar voor stikstofuitspoeling. Daarom is het belangrijk te weten welke rol eiwitrijke gewassen zoals veldbonen, sojabonen en stamslabonen spelen. Wageningen University & Research Open Teelten onderzocht dit in samenwerking met de Verbonden Peelproeftuinen voor Slimme Rotatieteelten.

Belangrijkste inzichten uit het onderzoek

• Er lijkt een verschil te zitten in de hoeveelheid stikstof die veldbonen, soja en stamslabonen achterlaten, bij teelt op zandgrond. Het verschil is niet significant en gebaseerd op een teeltseizoen.

• Vanggewassen zoals Japanse haver, rogge en Engels raaigras verminderen stikstofverliezen vergeleken met braakliggende percelen.

• Timing en weersomstandigheden bepalen in grote mate de hoeveelheid stikstof die behouden blijft. Te vroeg afgestorven vanggewasen kunnen stikstof vrijgeven op een moment dat niet bijdraagt aan de bemesting van het hoofdgewas.

• Voor zandgronden geldt: vanggewassen zijn een effectieve maatregel om stikstofuitspoeling te beperken, mits goed ingezaaid en beheerd.

Waarom dit belangrijk is

Het onderzoek laat zien hoe eiwitgewassen bijdragen aan de eiwittransitie en tegelijk uitdagingen meebrengen voor duurzaam bodembeheer. Door vanggewassen slim in te zetten, kunnen telers stikstof beter vasthouden en verliezen beperken.